Kontakt
Karolina Sieraczek

radca prawny
Senior Associate
Phone: +48 71 60 60 415
E-Mail

Przedsiębiorcy, którzy prowadzą działalność gospodarczą w specjalnych strefach ekonomicznych podlegają kontrolom, w tym kontrolom Najwyższej Izby Kontroli (zwaną dalej „NIK”). Uprawnienia NIK są uregulowane w Ustawie z dnia 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli. Przedsiębiorcy podlegają kontroli jako podmioty, które korzystają z pomocy publicznej.

Kontrole NIK przeprowadzane są zazwyczaj jednocześnie wobec wszystkich inwestorów, którzy działają w danej SSE. Z naszej praktyki wynika, iż przedsiębiorcy otrzymują wiadomości mailowe z wyszczególnieniem danych jakie NIK chce od nich uzyskać oraz wskazaniem terminu, do którego dane te mają być dostarczone. Przykładowo są to dane dotyczące zapłaconych przez przedsiębiorców podatków CIT czy PIT za poszczególne lata działalności, udzielonej pomocy publicznej w postaci odroczenia terminu płatności lub umorzenia podatku w całości, czy ulgi w podatku wynikającej z działania na terenie specjalnych stref ekonomicznych.   

Zakres uprawnień NIK

Kontrolerzy NIK w związku z przeprowadzaną kontrolą mają prawo do zasięgania informacji również od jednostek niekontrolowanych, a także żądania wyjaśnień od pracowników tych jednostek. Kontroler ma w szczególności prawo wyznaczyć termin, w jakim zostanie udzielona informacja w sprawach dotyczących przedmiotu kontroli, a ponadto wskazać jej formę. Może to być forma ustna lub pisemna. Ustawa wprowadza zatem szeroki zakres uprawnień w zakresie sposobu przekazywania informacji.

W toku kontroli może okazać się konieczne zbadanie określonych zagadnień wymagających wiadomości specjalnych. W takim wypadku możliwe jest także powołanie biegłego, który sporządzi opinię z wynikami przeprowadzonych badań.

Kontrolerzy dokumentują ustalenia kontroli w aktach kontroli, które obejmują w szczególności upoważnienie do przeprowadzenia kontroli, protokoły z przeprowadzonych czynności dowodowych, notatki służbowe oraz inne dokumenty i materiały dowodowe, a także wystąpienie pokontrolne, zastrzeżenia i dokumenty związane z ich rozpatrywaniem.

Odmowa udzielenia informacji

Odmowa udzielenia informacji może nastąpić tylko w szczególnych przypadkach, których katalog został szczegółowo opisany w ustawie o NIK. Może to nastąpić np. gdy wyjaśnienia mają dotyczyć informacji objętych tajemnicą ustawowo chronioną czy faktów i okoliczności, których ujawnienie mogłoby narazić wezwanego do złożenia wyjaśnień na odpowiedzialność karną lub majątkową. 

Wskazać należy, że odmowa udzielenia informacji czy też nieprzedstawienie do kontroli dokumentów może być potraktowane jako udaremnianie lub utrudnianie kontrolerowi wykonania czynności służbowej, co stanowi wykroczenie i podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 3. 

Jeśli mają Państwo dodatkowe pytania w omawianym zakresie lub potrzebują wsparcia w przypadku kontroli NIK, specjaliści Rödl & Partner pozostają do dyspozycji w biurach w Gdańsku, Gliwicach, Krakowie, Poznaniu, Warszawie i Wrocławiu.

27.11.2018